قبوض اقساطی چیست و چه کاربردی دارند؟
زندگی امروز با هزینههای مختلفی همراه است که گاهی پرداخت یکجای آنها ممکن است دشوار باشد. در چنین شرایطی، قبوض اقساطی میتوانند به عنوان یک راهحل مفید برای مدیریت مالی افراد به کار گرفته شوند. اما آیا میدانید اجرای قبوض اقساطی چگونه انجام میشود و چه نکاتی دارد؟
قبوض اقساطی چیست؟
قبوض اقساطی، اسنادی هستند که مبلغ بدهی یا هزینهای را به اقساط مشخصی تقسیم میکنند و به بدهکار امکان میدهند که پرداختهای خود را در بازههای زمانی تعیینشده و به صورت تدریجی انجام دهد. این قبوض، نوعی توافق مالی بین بدهکار و طلبکار است و میتواند در حوزههای مختلفی مورد استفاده قرار گیرد.
قبوضی می باشند که در معاملات اقساطی مانند (اجاره) به تعداد اقساط مورد تعهد، از طریق دفاتر اسناد رسمی صادر می گردد.
برگه هایی تحت عنوان قبوض اقساطی از طریق اداره ثبت در اختیار دفاتر اسناد رسمی قرار گرفته است که با امضای متعهد، متضمن پرداخت وجوهی در سر رسید معین توسط ایشان می باشد. منشأ تعهد (آن دلیلی که متعهد بر مبنای آن قبوض اقساطی را امضا می نماید) می تواند سند عادی یا رسمی باشد.
کاربردهای قبوض اقساطی
- پرداخت قبوض خدماتی:
شرکتهای خدماتی مانند آب، برق و گاز در صورت بالا بودن مبلغ قبض، امکان تقسیط آن را برای مشتریان فراهم میکنند. - پرداخت بدهیهای معوقه:
بدهکارانی که توان پرداخت بدهیهای سنگین را ندارند، میتوانند با توافق طلبکار، بدهی خود را به اقساط تبدیل کنند. - خرید اقساطی کالا و خدمات:
فروشگاهها و شرکتها امکان خرید کالا یا خدمات بهصورت اقساطی را فراهم میکنند و مشتری میتواند با پرداختهای تدریجی از کالا یا خدمات استفاده کند. - بازپرداخت وامها:
قبوض اقساطی معمولاً برای تنظیم اقساط وامها نیز استفاده میشوند.
اجرای قبوض اقساطی
برای اجرای قبوض اقساطی باید مراحلی طی شود که بسته به نوع بدهی و توافق بین طرفین متفاوت است. مراحل کلی اجرای قبوض اقساطی عبارتند از:
1. ثبت توافق تقسیط
در ابتدا، طلبکار و بدهکار باید در مورد مبلغ کل، تعداد اقساط، مبلغ هر قسط و موعد پرداخت توافق کنند. این توافق معمولاً در قالب قرارداد یا درخواست رسمی ثبت میشود.
2. صدور قبض اقساطی
پس از توافق، قبوض اقساطی به صورت کتبی صادر میشود. هر قبض شامل جزئیاتی مانند مبلغ قسط، تاریخ پرداخت، نام بدهکار و اطلاعات پرداخت است.
3. نظارت بر پرداخت اقساط
برای اجرای صحیح قبوض اقساطی، پرداخت اقساط باید به موقع انجام شود. معمولاً سازمانها و طلبکاران سیستمی را برای نظارت بر پرداختها ایجاد میکنند.
4. پیگیری در صورت عدم پرداخت
اگر بدهکار قسطی را در موعد مقرر پرداخت نکند، ممکن است جریمه دیرکرد اعمال شود یا طلبکار اقدام قانونی برای مطالبه بدهی انجام دهد. این اقدامات شامل ارسال اخطار، مراجعه به اجرای ثبت یا استفاده از وکیل برای پیگیری حقوقی است.
5. صدور تسویه حساب نهایی
پس از پرداخت تمام اقساط، طلبکار باید تسویه حساب نهایی را صادر کرده و بدهی بدهکار به طور کامل مختومه شود.
نکات مهم در اجرای قبوض اقساطی
- پرداخت به موقع:
برای جلوگیری از جریمه یا مشکلات حقوقی، اقساط باید در تاریخ مقرر پرداخت شوند. - داشتن قرارداد یا سند معتبر:
قبوض اقساطی باید به صورت رسمی و کتبی تنظیم شوند تا هر دو طرف بتوانند به حقوق خود استناد کنند. - پیگیری حقوقی در صورت تخلف:
در صورتی که بدهکار از پرداخت اقساط امتناع کند، طلبکار میتواند با استفاده از قبوض اقساطی و قرارداد مربوطه، از طریق مراجع قضایی اقدام کند. - جرایم دیرکرد:
محاسبه خسارت تأخير تأديه در هر مورد با اداره ثبت مربوطه است.
مزایای قبوض اقساطی
- کاهش فشار مالی بدهکار
- تسهیل پرداخت بدهیهای بزرگ
- جلوگیری از انباشته شدن بدهیها
- افزایش امکان دسترسی به خدمات و کالاها
صدور اجرائیه در خصوص قبوض اقساطی
هنگامی در اداره ثبت اسناد و املاک انجام می شود که متضمن قید و شرطی نباشد یا اگر متضمن قید و شرطی باشند، ذینفع از آن ها صرف نظر نماید؛ در غیر اینصورت، یعنی در فرضی که قبوض اقساطی حاوی قید و شرطی بوده اند و ذینفع نیز از آن شروط صرف نظر ننماید، مرجع صدور اجرائیه در خصوص آن قید و شرط دفاتر اسناد رسمی خواهند بود نه اداره ثبت؛
توجه داشته باشید صدور اجرائیه جهت مطالبه وجوه قبوض اقساطی در هر صورت در صلاحیت اداره ثبت می باشد ولیکن صدور اجرائیه نسبت به شروط و قیود مندرج در قبوض اقساطی در صلاحیت دفاتر اسناد رسمی است.
مرجع صدور اجرائیه در خصوص قبض های اقساطی، ادارت ثبت محل و در تهران اجرای ثبت می باشد.
برابر با ماده 1 آئين نامه اجراي مفاد اسناد رسمي لازم الاجراء و طرز رسيدگي به شكايت از عمليات اجرائی مصوب 1355
با اصلاحات و الحاقات بعدي-
درخواست اجراء مفاد اسناد رسمي از مراجع ذيل به عمل مي آيد:
الف-در مورد اسناد رسمي لازمالاجراء نسبت به ديون و اموال منقول و املاك ثبت شده و نيز املاك مورد وثيقه و اجاره (مشمول قانون روابط مالك و مستأجر) اعم از اينكه ملك مورد وثيقه و اجاره ثبت شده يا نشده باشد از دفترخانهاي كه سند را ثبت كرده است. در مورد ساير اسناد راجع به املاكي كه ثبت در دفتر املاك نشده است براي اجراء مفاد سند ذينفع بايد به دادگاه صالحه مراجعه كند.
ب-در مورد وجه يا مال موضوع قبوض اقساطي از ثبت محل و در اين مورد بايد رونوشت يا فتوكپي گواهي شده قبوض اقساطي و سند پيوست درخواست نامه به ثبت محل داده شود و عين قبوض اقساطي و سند نيز ارائه گردد. در تهران درخواست نامه اجراي قبوض اقساطي به اجراء داده ميشود.
ج-در مورد مهريه و تعهداتي كه ضمن ثبت ازدواج و طلاق و رجوع شده نسبت به منقول و ساير تعهدات (باستثناي غيرمنقول) از دفتري كه سند را تنظيم كرده است و نسبت به اموال غيرمنقول كه به ثبت دفتر املاك رسيده است از دفتر اسناد رسمي تنظيم كننده سند.
د-در مواردي كه مؤجر با درخواست وصول وجه قبوض اقساطي فسخ و تخليه مورد اجاره را بخواهد بايد به دفتر اسناد رسمي مربوطه مراجعه كند.
برابر با ماده 3 آئين نامه اجراي مفاد اسناد رسمي لازم الاجراء و طرز رسيدگي به شكايت از عمليات اجرائی مصوب 1355 با اصلاحات بعدی-
ماده 3 ـ بستانكار با وثيقه بايد در درخواست نامه صدور اجرائيه از دفترخانه نكات ذيل را بنويسد:
1-میزان اصل طلب
2- ميزان اجور عقب افتاده (اگر قبوض اقساطي دارد بايد رونوشت يا فتوكپي گواهي شده آن را پيوست كند)
3- ميزان خسارت تأخير تأديه تا روز درخواست اجرائيه
تبصره-در مورد بند ه ماده واحده مصوب 1320/5/26 محاسبه فيمابين متعهد و متعهدله تا تاريخ صدور اجرائيه انجام ميشود. محاسبه خسارت تأخير تأديه در هر مورد با اداره ثبت مربوطه است.
تماس بگیرید تا مشکل شما را حل کنیم!
اگر بدهی دارید و به دنبال اجرای قبوض اقساطی یا راهکاری برای مدیریت مالی خود هستید، ما اینجا هستیم تا به شما کمک کنیم. وکلای ما با تخصص در امور مالی و حقوقی، شرایط شما را بررسی کرده و بهترین راهکار ممکن را پیشنهاد میدهند.
کافیست با ما تماس بگیرید و نگرانیهای خود را به ما بسپارید!
یک تصمیم درست امروز، میتواند آینده مالی شما را تغییر دهد.






