این مطلب به صورت جامع به موضوع اجرای حکم جلب میپردازد و راهنمای کاملی برای افرادی است که با مسائل حقوقی و کیفری مربوط به این موضوع مواجه هستند. در این متن، به بررسی انواع حکم جلب، مراحل اجرای آن و تفاوتهای آن در پروندههای کیفری و حقوقی پرداختهایم.
انواع حکم جلب و تفاوتهای آن
1. حکم جلب کیفری
این نوع حکم برای احضار یا بازداشت متهم در پروندههای کیفری صادر میشود. این حکم توسط مقام قضایی، مانند بازپرس یا دادیار، و مستند به ماده ۱۸۰ و ۱۸۱ قانون آیین دادرسی کیفری صادر میگردد. شرایط صدور آن شامل موارد زیر است:
- عدم حضور متهم در دادگاه: اگر متهم با وجود ابلاغ قانونی احضاریه، بدون عذر موجه در دادگاه حاضر نشود.
- فرار یا مخفی شدن: اگر احتمال فرار یا مخفی شدن متهم وجود داشته باشد، به ویژه در جرایم مهم.
- جرم مشهود: در مواردی که متهم در حین ارتکاب جرم دستگیر شده و نیاز به بازداشت او برای تکمیل تحقیقات باشد.
2. حکم جلب حقوقی (محکومعلیه مالی)
این حکم برای افرادی صادر میشود که به پرداخت محکومبه (مانند مهریه، چک، یا سفته) محکوم شدهاند، اما از پرداخت آن خودداری میکنند. این حکم با درخواست شاکی و مستند به ماده ۳ قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی، توسط قاضی دادگاه صادر میشود. شرایط صدور این حکم به شرح زیر است:
- صدور حکم قطعی: ابتدا باید حکم دادگاه در مورد بدهی مالی قطعی شده باشد.
- ابلاغ اجرائیه: برگ اجرائیه به محکومعلیه ابلاغ میشود و او به مدت ۱۰ روز فرصت دارد تا بدهی خود را پرداخت کند یا ترتیبی برای پرداخت آن فراهم کند.
- درخواست شاکی: پس از انقضای مهلت و در صورت عدم پرداخت، شاکی میتواند از دادگاه درخواست جلب محکومعلیه را مطرح کند.
- عدم شناسایی اموال یا رد اعسار: اگر هیچ مالی از محکومعلیه شناسایی نشود یا او دادخواست اعسار (ناتوانی مالی) ندهد یا دادخواست اعسار او رد شود، دادگاه میتواند حکم جلب او را صادر کند. همچنین، اگر دادخواست اعسار او پذیرفته شود اما اقساط تعیینشده را پرداخت نکند، حکم جلب صادر خواهد شد. لازم به ذکر است که مهلت ۳۰ روزه برای تقدیم دادخواست اعسار صرفاً جهت عدم صدور حکم جلب فوری است.
مراحل اجرای حکم جلب
اجرای حکم جلب چه در امور کیفری و چه در امور حقوقی، فرآیندی مشخص دارد:
- صدور دستور جلب: مقام قضایی با رعایت شرایط قانونی، دستور جلب را صادر و به نیروی انتظامی (ضابطین قضایی) ابلاغ میکند.
- پیگیری توسط ضابطین: ضابطین با در دست داشتن برگ جلب به محل سکونت یا کار محکومعلیه مراجعه میکنند.
- جلب و تحویل به مرجع قضایی: در صورت یافتن فرد، او را جلب کرده و در اسرع وقت حسب مورد به دادگاه صادرکننده حکم یا دادسرای مجری تحویل میدهند.
نحوه دسترسی به محکومعلیه متواری
مواردی که بیان گردید غالباً موارد عمومی برای جلب اشخاص محکوم میباشند؛ لیکن در اکثر موارد دسترسی به شخص محکومعلیه مالی یا کیفری مشکل بوده و ما برای اجرای حکم میبایست محکوم را پیدا نماییم. در ادامه، به مراحل قانونی جهت دسترسی به شخصی که حکم جلب علیه او صادر گردیده
میپردازیم:
پیگیری از طریق پلیس پیشگیری و واحد محکومین متواری
ابتدا میتوانید با در دست داشتن مدارک و کد ملی محکوم، به پلیس پیشگیری مراجعه کرده و از طریق واحد محکومین متواری پیگیری کنید. در این واحد، بر اساس کد ملی، موقعیتهای جغرافیایی اخیر شخص شناسایی میشود. با توجه به نتیجه به دست آمده، اگر محکوم در شهر دیگری بود، با نیابت از مرجع صالح به همان شهر مراجعه میکنیم. اگر هم در همان شهری بود که اجرای حکم در آنجا صورت میگرفت، با برگ جلب به کلانتری مربوطه مراجعه میکنیم.
استعلام از کلانتری و ردیابی مکانی
در کلانتری مربوطه، با دستور قضایی، شمارههای مربوط به این کد ملی را استعلام و از طریق نقطهزنی مکانی (ردیابی)، موقعیت جغرافیایی شخص را تعیین میکنند.
استفاده از سامانههای خدمات آنلاین
برای یافتن محکوم، میتوان از سامانههای خدماتی که با کد ملی کار میکنند، استعلام گرفت. برای مثال:
سامانههای حمل و نقل اینترنتی (مانند اسنپ و تپسی): میتوان از طریق دادگاه، از این شرکتها استعلام گرفت که آیا شخص محکوم با کد ملی خود سفری انجام داده است یا خیر. این استعلام میتواند اطلاعاتی درباره محل تردد او به دست دهد.
فروشگاههای اینترنتی (مانند دیجیکالا و…): اگر شخص با کد ملی خود از این فروشگاهها خرید کرده باشد، اطلاعاتی درباره آدرس محل تحویل و شماره تماس او در دسترس قرار میگیرد.
استعلام از شرکتهای خدماتی
با دستور قضایی، میتوان از شرکتهایی مانند آب، برق، گاز یا مخابرات استعلام گرفت که آیا خدماتی به نام شخص محکوم صادر شده است یا خیر. این استعلام میتواند به شناسایی آدرس یا شمارههای جدید او کمک کند.
-بعنوان نکته کلی در نظر داشته باشین جهت اقدام و اخذ پنین استعلاماتی نیاز به دستور قضایی و قبل از آن درخواست متقاضی به مقام مربوطه می باشد.
خدمات حقوقی راهحلهای قانونی
پرونده ها و دعاوی اعم از حقوقی، کیفری، خانواده و ….، پیچیدگیهای خاص خود را دارند و کوچکترین اشتباه میتواند روند پرونده شما را تغییر دهد. گروه وکلای راه قانون با تیمی از وکلای متخصص و باتجربه در زمینه دعاوی ملکی و سایر امور حقوقی،خانواده، امور کیفری و …. آماده ارائه مشاوره دقیق و راهکارهای کارآمد به شما هستند.
برای دریافت مشاوره حقوقی تخصصی و تضمین بهترین نتیجه، همین حالا با ما تماس بگیرید.
گروه وکلای راه قانون، حامی حقوق شما.
9 دیدگاه. ارسال دیدگاه جدید
ممنون با راهنماییاتون یک فرد متواری رو پیدا کردم ولی کاش از همون اول شما وکیل پرونده من بودی که اینقدر روند طولانی نمیشد. سپاس از زحمات شما 🙏
واقعا روند پیچیده ای هست واتساپ پیام دادم لطفا سریع تر جواب بدید ممنون
سلام- پاسخگویی به ترتیب است لطفا صبور باشید ممنون 🙏
در راستای محکومیت فردی و زندانی ایشان بدلیل عدم پرداخت بدهی محکوم شده، پس از مدتی سند فردی را جهت مرخصی از زندان تحویل داده لیکن پس از مهلت سی روزه مرخصی خود را به زندان معرفی نکرده است، آیا می توانم از سند مربوطه را برای گرفتن طلبم استفاده کنم؟ لطفا راهنمایی کنید. ممنون
بله باید از طریق اجرای احکام مربوطه اقدام کنید؛ ابتدا از طریق دفاتر خدمات قضایی لایحه ای مبنی بر تقاضای مزایده سند توثیقی بدلیل عدم معرفی محکوم به زندان را ارسال کرده سپس پس از اخذ نوبت در اجرای احکام مربوطه روند اجرایی را پیگیری نمایید
سلام ، ممنون از راهنمایی های ارزشمندتون، با استفاده از روش نقطه زنی محکوم رو جلب کردم. خیلی عالی بود 🙏
سلام. شخصی محکوم شده به پرداخت مبلغ ۱۵ میلیارد تومان اموالشو انتقال داده و تقاضای اعسار زده، آیا راهی هست؟
سلام وقت بخیر- اگر بعد از صدور حکم قطعی، اموال را منتقل نموده باشد مصداق جرم فرار از دین می باشد- اگر انتقال اموال قبل از حکم قطعی باشد در صورت دفاع صحیح می تواند از موارد رد اعسار ایشان قرار گیرد.
سایت خیلی خوبی دارید بهتون تبریک میگم